Vì thế, những câu chuyện, kỷ niệm về một thời hoa lửa càng thêm ý nghĩa. Bên tán cây râm mát của khu tưởng niệm, những chàng trai, cô gái TNXP ngày nào giờ tóc đã pha sương, nhưng vẫn cùng hòa với nhau trong từng lời hát, nhớ về một thời tuổi trẻ đã xung phong, dâng hiến tuổi xuân cho Tổ quốc. “Sống trên đời ai cũng có một thời đẹp nhất, với chúng tôi là năm tháng TNXP…”, lời ca khúc “Một thời đẹp nhất” của nhạc sĩ Vĩnh Phước cứ rộn rã, như thôi thúc tinh thần cán bộ, đội viên TNXP các thế hệ.

Lực lượng TNXP TP Hồ Chí Minh thành lập từ tháng 3-1976; đến tháng 6-1978, TP Hồ Chí Minh thành lập Tổng đội TNXP phục vụ chiến đấu ở khu vực biên giới Tây Nam với tên gọi tắt là Tổng đội 3 Biên giới. Tổng đội 3 Biên giới có hơn 5.000 đội viên, được chia thành 14 liên đội, từ Liên đội 301 đến Liên đội 314, thực hiện nhiệm vụ phối hợp với lực lượng các đơn vị quân đội tham gia phục vụ chiến đấu và chiến đấu. Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, 99 cán bộ, đội viên TNXP đã hy sinh và gần 200 cán bộ, đội viên bị thương. 

leftcenterrightdel
 Các cựu thanh niên xung phong TP Hồ Chí Minh trong ngày gặp mặt.

Nữ đội viên TNXP Hồ Thị Kim Châu nhớ lại, bà tham gia lực lượng TNXP thành phố từ năm 1976, khi tình hình biên giới Tây Nam diễn biến phức tạp. Nhiều cán bộ, đội viên TNXP thành phố đã viết đơn tình nguyện được ra chiến trường chiến đấu bảo vệ Tổ quốc, thực hiện các nhiệm vụ mở đường, tải đạn, tiếp lương, chuyển thương binh... Những hình ảnh đó đến bây giờ bà không thể nào quên.

Là một trong những đội viên TNXP may mắn sống sót trong đợt phục kích của địch vào rạng sáng 22-7-1978, bà Nguyễn Thị Tuyết chia sẻ, bà làm công tác văn công tại Liên đội 303 tham gia phục vụ chiến đấu tại chiến trường biên giới Tây Nam. Trước ngày 22-7-1978, bà lên đường đi tập văn nghệ tại một địa điểm cách chỗ đơn vị đóng quân khoảng 6km nên may mắn còn sống. Trong trận đánh ấy, 24 đội viên TNXP đã anh dũng hy sinh. Mỗi khi nhớ đến sự kiện này, bà luôn cảm thấy đau lòng, nhưng rất tự hào về những đồng đội đã cống hiến tuổi thanh xuân cho quê hương, đất nước.

Ngày 22-7 hằng năm được lực lượng TNXP thành phố chọn làm ngày giỗ tập thể các liệt sĩ TNXP trong suốt quá trình tham gia phục vụ chiến đấu và chiến đấu trên chiến trường biên giới Tây Nam. Việc làm mang lại ý nghĩa sâu sắc đối với các thế hệ TNXP hiện nay là để thế hệ trẻ được gặp gỡ các cựu TNXP, được nghe kể lại những câu chuyện, những tấm gương dũng cảm của TNXP trong chiến đấu, lao động. Anh Lê Minh Khoa, Chỉ huy trưởng lực lượng TNXP TP Hồ Chí Minh cho biết: “Nhằm tri ân những cống hiến, hy sinh của cán bộ, đội viên TNXP, những năm qua, lực lượng TNXP thành phố thường xuyên tổ chức chương trình nghĩa tình đồng đội, quy tập phần mộ liệt sĩ TNXP, hỗ trợ kinh phí chữa bệnh, hỗ trợ vốn, xây dựng nhà tình nghĩa, nhà tình thương cho thương binh TNXP… Mỗi lần trở về khu tưởng niệm để dâng hương, tưởng nhớ các liệt sĩ TNXP, tôi cảm thấy rất bồi hồi, xúc động. Tự hào với truyền thống hào hùng của các thế hệ đi trước, cán bộ, đội viên TNXP nguyện sẽ luôn phấn đấu, rèn luyện, phát huy tinh thần “xung kích, năng động, sáng tạo", hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao, góp phần xây dựng thành phố ngày càng văn minh, hiện đại, nghĩa tình”.

Bài và ảnh: HỒNG GIANG